Το ερώτημα «To D or Not To D?», δηλαδή αν πρέπει ή όχι να λαμβάνονται συμπληρώματα βιταμίνης D, αποκτά απαντήσεις με τη δημοσίευση της νέας κλινικής πρακτικής κατευθυντήριας οδηγίας από την Endocrine Society, με τίτλο Vitamin D for the Prevention of Disease: An Endocrine Society Clinical Practice Guideline.
Με την αυξανόμενη δημοτικότητα των συμπληρωμάτων βιταμίνης D, η νέα κατευθυντήρια οδηγία επισημαίνει ότι ο συμπληρωματικός ρόλος της βιταμίνης D στην πρόληψη ασθενειών είναι περιορισμένος σε υγιείς ενήλικες χωρίς ειδικούς παράγοντες κινδύνου. Δεν προτείνεται γενική χορήγηση συμπληρωμάτων ή ρουτίνας εξέταση επιπέδων 25-υδροξυβιταμίνης D (25[OH]D) για πρόληψη νόσων σε ενήλικες κάτω των 75 ετών χωρίς σοβαρό ιατρικό ιστορικό.
Σε Ποιες Ομάδες Συνίσταται Συμπλήρωμα Βιταμίνης D
Η οδηγία προτείνει στοχευμένη χρήση συμπληρωμάτων βιταμίνης D για συγκεκριμένες ομάδες με πιθανό όφελος:
- Παιδιά και έφηβοι (1–18 ετών): Για την πρόληψη της ραχίτιδας και πιθανή μείωση του κινδύνου λοιμώξεων του αναπνευστικού.
- Άτομα ηλικίας ≥75 ετών: Πιθανή μείωση του κινδύνου θνησιμότητας.
- Έγκυες γυναίκες: Πιθανή μείωση του κινδύνου προεκλαμψίας, πρόωρου τοκετού, και άλλων επιπλοκών.
- Άτομα με προδιαβήτη: Πιθανή μείωση της εξέλιξης προς διαβήτη τύπου 2.
Παρά την παραπάνω κατεύθυνση, δεν καθορίζονται σαφείς δοσολογίες για αυτές τις ομάδες, επειδή δεν υπάρχει επαρκής επιστημονική τεκμηρίωση για την «ιδανική» δόση βιταμίνης D σε καμία από αυτές.
Τι Λένε για τους Υγιείς Ενήλικες
Για ενήλικες ηλικίας κάτω των 75 ετών χωρίς παράγοντες κινδύνου, η οδηγία δεν υποστηρίζει τη λήψη βιταμίνης D πέρα από την προτεινόμενη ημερήσια πρόσληψη που ορίζεται από το Ινστιτούτο Ιατρικών Σπουδών (Institute of Medicine). Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει αποδεδειγμένο όφελος στην πρόληψη χρόνιων νοσημάτων με συμπληρώματα πέρα από αυτό που ήδη συστήνεται διατροφικά.
Επιπλέον, η ρουτίνα εργαστηριακή εξέταση των επιπέδων 25(OH)D δεν προτείνεται σε αυτές τις ομάδες, καθώς δεν υπάρχουν ξεκάθαρες ενδείξεις για το ποια επίπεδα στο αίμα είναι επαρκή για την πρόληψη νόσων, ένα θέμα που αναδεικνύει την έλλειψη καθορισμένων ορίων βιταμίνης D για διαφορετικές κλινικές καταστάσεις.
Γιατί Αυτές οι Οδηγίες Είναι Σημαντικές
Η νέα οδηγία αντικαθιστά την παλαιότερη οδηγία της Endocrine Society του 2011 και επικεντρώνεται στη χρήση βιταμίνης D για την πρόληψη νόσων σε άτομα χωρίς γνωστή ανεπάρκεια ή υποκείμενη πάθηση. Ο στόχος ήταν να απαντηθούν 14 κλινικά σημαντικά ερωτήματα σχετικά με τη χρήση συμπληρωμάτων και το screening επιπέδων βιταμίνης D. Παρόλο που έχουν δημοσιευτεί πολλές κλινικές δοκιμές τα τελευταία χρόνια, η ποιότητα και η σαφήνεια των αποδεικτικών στοιχείων είναι ακόμη περιορισμένη, γεγονός που οδήγησε σε «προτάσεις» με όρους πιθανών οφελών αντί για ισχυρές συστάσεις.
Σύνοψη για Επαγγελματίες Υγείας και Ασθενείς
- Δεν συνιστάται γενική λήψη βιταμίνης D σε υγιείς ενήλικες <75 ετών πέρα από την προτεινόμενη ημερήσια πρόσληψη.
- Στοχευμένη συμπλήρωση μπορεί να έχει οφέλη σε παιδιά/εφήβους, ηλικιωμένους, έγκυες και άτομα με προδιαβήτη.
- Η ρουτίνα μέτρηση 25(OH)D δεν συνιστάται χωρίς ειδικές ενδείξεις.
- Δεν υπάρχουν σαφή όρια ή δοσολογίες που να υποστηρίζονται από ισχυρά κλινικά στοιχεία.
Πηγή:https://endocrinenews.endocrine.org/to-d-or-not-to-d-what-questions-does-the-latest-endocrine-society-guideline-answer-about-vitamin-d-supplements/
Διεύθυνση: Σοφία Κανελλοπούλου, Ενδοκρινολόγος, Λεωφόρος Δημοκρατίας 236, Άγιοι Ανάργυροι.Τηλέφωνο: 21 7700 2715, Email: s_kanellopoulou@hotmail.com

